Tagarchief: Wassenaar

DLW over het Stokstaartjes bouwplan of moeten we het eerst over de bodemvervuiling hebben?

DLW over het Stokstaartjes bouwplan of moeten we het eerst over de bodemvervuiling hebben?

Twee personen koesterden het idee om op een plek op de gemeentewerf een groot  apartementencomplex voor oudere Wassenaarders te bouwen. Dit idee hebben de twee initiatiefnemers verheven tot een soort ‘burgerinitiatief’, door ook de ouderenbond FWO erbij te betrekken. Maar van een ‘echt’ breed gedragen burgerinitiatief blijkt geen sprake omdat de omwonenden aan de  Van Zuylen van Nijeveltstraat nimmer werden geïnformeerd over de plannen. De bewoners van de Havenstraat zijn wél geïnformeerd, maar niet juist en onvolledig. Twee jaar geleden kregen zij een brief met versluierend taalgebruik waardoor werd voorkomen dat er ook maar één bezwaar werd ingediend.

Hen werd namelijk slechts gevraagd of ze tegen de bouw van wat woningen op het vrijwilligersterreintje waren. Niemand begreep wat met ‘het vrijwilligersterreintje’ bedoeld werd. Als in die brief was geschreven “dat men voornemens was een grote en moderne blokkendoos te willen bouwen op de plek waar ooit het schaftgebouw van de gemeentewerkers stond, en waar later de N.B.A. in kwam met de fietsenwerkplaats” dan had men het begrepen. Thans wordt dit terrein gebruikt als parkeerterrein. De buurt heeft dit terrein hard nodig, maar nog belangrijker is de vraag of er wel gebouwd KAN worden en waarom praten we niet eerst over het wel echte burgerinitiatief van de Havencommissie in samenhang met een plan voor de ontwikkeling van het gehele terrein van de gemeentewerf?

Tijdens de recente besprekingen van dit Stokstaartjesplan in een commissievergadering werd door onze fractievoorzitter Ben Paulides van Democratische Liberalen Wassenaar een aantal keren gewezen op een mogelijke verontreiniging van de bodem van de gemeentewerf. Hoe zit dat nu eigenlijk? Daarvoor moeten we eerst een flinke stap terug in de tijd doen.

Groeiende economie en groeiende afvalbergen

In de jaren 60 van de vorige eeuw werd er nogal gemakkelijk omgesprongen met allerlei soorten afval, waaronder chemisch afval. Door de toegenomen welvaart en industrialisatie namen de hoeveelheden afval snel toe. Bij de stort van het afval werd vaak onvoldoende toezicht gehouden waardoor bedrijven kans zagen om op een goedkope wijze zwaar chemisch afval te dumpen. Ook was de vraag naar bouwgrond groot door de woningnood. Op sommige plaatsen, zoals bijvoorbeeld in Lekkerkerk, werden woonwijken gebouwd op vuilstortplaatsen om zo twee problemen met één project op te lossen. Het was de eerste grote bodemvervuilingsaffaire in Nederland en het werd het grootste gifschandaal van Nederland.

De eerste milieuschandalen

In 1980 kwam in Nederland het gifschandaal in Lekkerkerk aan het licht. Een hele nieuwbouwwijk, Lekkerkerk West met 300 woningen, bleek gebouwd te zijn op sterk verontreinigde grond. De vervuiling kwam aan het licht nadat een waterleidingbuis brak die aangetast was door de inwerking van agressieve chemische stoffen.

De kosten voor het verwijderen van deze bodemverontreiniging bedroegen uiteindelijk 188 miljoen gulden (85,5 miljoen euro). De verontreiniging, die zich via het grondwater verspreidde, bestond onder andere uit tolueen en xyleen. Om dit te verwijderen moest de grond afgegraven worden rondom en onder de huizen. Er werden ongeveer 1600 vaten met chemisch afval uit de bodem verwijderd. Het zorgde voor veel media-aandacht waardoor het probleem bodemvervuiling ook vanuit de rijksoverheid en het parlement de nodige aandacht kreeg.

De Wet op de Bodemsanering

De Wet op de Bodemsanering werd ingevoerd. De wet regelt de bescherming van de bodem. Een belangrijkste basis daarvoor vormt de ‘zorgplicht’ zoals omschreven in artikel 13:

“Ieder die op of in de bodem handelingen verricht (…) en die weet of redelijkerwijs had kunnen vermoeden dat door die handelingen de bodem kan worden verontreinigd of aangetast, is verplicht alle maatregelen te nemen die redelijkerwijs van hem kunnen worden gevergd, teneinde die verontreiniging of aantasting te voorkomen, dan wel indien die verontreiniging of aantasting zich voordoet, de verontreiniging of de aantasting en de directe gevolgen daarvan te beperken en zo veel mogelijk ongedaan te maken. Indien de verontreiniging of aantasting het gevolg is van een ongewoon voorval, worden de maatregelen onverwijld genomen.”

Voor deze gevallen hoeft geen saneringsonderzoek gedaan te worden of een saneringsplan geschreven te worden. Het volstaat het geval te melden bij het bevoegd gezag en een ‘plan van aanpak’ te overleggen en daar bleef het dan ook vaak bij. En dat is precies wat er in Wassenaar in veel zeer ernstige gevallen ook gebeurde.

Bodemvervuilingen in Wassenaar

In Wassenaar wordt begin jaren 80, naar aanleiding van de Lekkerkerk gifzaak, duidelijk dat er ook in Wassenaar bodemverontreinigingen zijn [1]. In die tijd komen de volgende gemeentelijke stortlocaties in beeld; 3 plekken in de polder achter Kerkehout, de Mansveltkade, de Ruigelaan, de gemeentewerf en de Hogeboomseweg, maar ook andere locaties zijn vervuild. Die laatste locaties stammen veelal uit de periode 1962-1975.

Maar ook het manegeterrein aan de Papelaan 43 en  een terrein hier recht tegenover in het bos, op Duinrell  (de voormalige kanovijver, een plaats in het bos en plek tegen de duinrand), bij de boerderij in de Stevenshofpolder  (aan het eind van het pad vanaf de Rijkstraatweg naast toenmalig café Maaldrift). De gedempte sloot naast het huidige bedrijfsverzamelgebouw en de kolenopslag aan de Hofcampweg wordt niet eens genoemd. Een aantal van de stortlocaties bleken voormalige zandwinputten te zijn geweest die naderhand werden dicht gegooid door vuilcontainerbedrijf C.P de Groot. Dat bedrijf werd in 1972 voortgezet door Leek en van de Velde uit Valkenburg. Het is tot op de dag van vandaag niet geheel duidelijk wat er aan deze vervuilde locaties is gedaan. Een aantal locaties, zoals de Mansveltkade en de Ruigelaan, zijn opgeruimd en daarvan heeft DLW ook de saneringsverslagen gevonden. Het is maar de vraag of die saneringen aan de huidige saneringscriteria voldoen en of er geen sprake is van een mogelijke restvervuiling.

Bij Duinrell ging het onder andere om de kanovijver die aan de linkerkant lag van de weg die loopt van de ingang naar Duinrell Plaza. Hier werd Wassenaars huisvuil gedumpt, wat later afgedekt schijnt te zijn met ongeveer 80 cm zwarte teelaarde. Daarop zijn de Duingalows gebouwd. Naar verluidt is er na het afdekken van het gestort huisvuil is nooit meer een bodemonderzoek gedaan. Over de andere locaties is niet bekend. Er zijn zeker nog twee locaties die ernstig vervuild zijn: de Avalex vuilstort aan de Hogeboomseweg en onze gemeentewerf.

Gasfabrieken

Er blijken niet alleen illegale stortplaatsen te zijn maar er is ook sprake van historische (legale) vervuilingen, een belangrijke is de vervuiling door de gemeentelijke gasfabriek. In 1982 wordt duidelijk via twee artikelen in de NRC dat ook alle terreinen waar vroeger gasfabrieken hebben gestaan bij voorbaat met gif zijn besmet. Dan gaat het om minstens 180 gasfabrieksterreinen in Nederland, waarvan 21 in de provincie Zuid-Holland, waarvan één op het terrein van de gemeentewerf in Wassenaar. De verontreiniging bestaat hoofdzakelijk uit zware metalen, polycyclische aromaten, fenolen en cyaniden. Tot omstreeks 1924 heeft op het terrein van de gemeentewerf een gasfabriek gestaan.

In 1983 wordt 150 kubieke meter grond op de gemeentewerf afgegraven en gedeponeerd op de vuilstort aan de Hogeboomseweg. “Die grond sloeg zelfs een beetje blauw uit, dat was niet zo best”, aldus een gemeentelijk woordvoerder. Die 150 kubieke meters grond is slechts een klein deel van de werkelijke hoeveelheid vervuilde grond op de gemeentewerf en was afkomstig van de grond die werd afgegraven tijdens de bouw van het gemeentekantoor. De gemeente en provincie wilden nooit exacte gegevens hierover bekendmaken, maar de toenmalige wethouder H. Dijkstal (VVD, ruimtelijke ordening) bracht de gifvondst in 1983 in de openbaarheid.

Slechte financiële positie Wassenaar!

In december 1983 verklaart verantwoordelijk wethouder mr A. Cocheret de la Moriniere (VVD) dat het College van Burgemeester en Wethouders (B&W) niet akkoord gaat met de financiële consequenties van het nader onderzoek naar de bodemverontreiniging op de gemeentewerf. Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland heeft de kosten daarvan geraamd op 375.000 gulden, waarvan de gemeente 215.700 gulden zou moeten betalen. Volgens B&W laat de slechte financiële positie van Wassenaar zo’n uitgave niet toe, omdat na het onderzoek ook nog de eigenlijke sanering van de bodem moet worden uitgevoerd en dat behoorlijk in de papieren kan lopen. Half juni 1985 lezen de abonnees van Dagblad Het Binnenhof dat de grond van de Wassenaarse gemeentewerf ‘erger vervuild is dan aangenomen’ en dat de bewoners uit de buurt niet zijn ingelicht. Er blijkt dan toch een onderzoek te zijn gedaan naar de vervuiling door de provincie. Volgens een woordvoerder van de provincie staat de hoeveelheid gifgrond niet vast en hoe erg het is moet blijken uit het saneringsonderzoek, waar Wassenaar dus niet aan wil meebetalen. “Als de grond lang blijft liggen verspreidt de verontreiniging zich via het grondwater. In dat geval bestaat er mogelijk gevaar”, aldus een provinciaal woordvoerder. Sommige giftige elementen kunnen op de lange duur ook PVC-buizen aantasten, waardoor het gif in waterleidingen terecht kan komen. De toenmalige Wassenaarse wethouder van financiën C.P.M. Barning (VVD) laat weten nog geen idee te hebben hoeveel de gemeente moet betalen voor de sanering, maar “dat de gemeente niet voor alle kosten zal opdraaien is duidelijk, want de provincie heeft het voortouw genomen”.

Brief aan omwonenden

Op 20 juni 1985 staat in dagblad Het Binnenhof te lezen dat de gemeente Wassenaar nogal ongelukkig is met een brief van de Provincie aan de bewoners van de Van Zuylen van Nijeveltstraat waarin wordt uitgelegd dat hun tuinen ernstig verontreinigd kunnen raken. Maar het terrein van de voormalige gasfabriek geen gevaar oplevert voor spelende kinderen omdat de verontreinigingen nu zijn afgedekt met straatklinkers en asfalt.[2] Van alle plaatselijke bladen drukt alleen het Wassenaars Nieuwsblad deze brief af.

Beschermende kleding is werkhandschoenen!

De Heidemij verricht in 1985 een onderzoek naar de verontreiniging en brengt daarover een rapport uit. De Heidemij heeft ook een gesprek gehad met een niet bij name genoemde man die van 1923 tot 1928 bij de gasfabriek werkzaam was. Uit het rapport blijkt dat men vroeger niet veel aandacht voor het milieu had en dat men de grond verhardde met overtollige koolteer en sintels, en dat de koolteer ook wel in grote kuilen werd begraven. Na het einde van de productie in 1928 zouden kisten met verontreinigd afval leeg zijn gemaakt op de gemeentewerf, terwijl het ook voorkwam dat opslagputten van chemicaliën overliepen. Uit de 45 grondboringen van de Heidemij blijkt dat de voornaamste verontreiniging zich bevindt in het midden van de gemeentewerf. De ernstig verontreinigde delen moeten worden afgegraven. De Heidemij raadt de gemeente aan beschermende kleding te dragen bij het afgraven. Volgens de heer Versluys (woordvoerder van de gemeente) wordt daarmee slechts het gebruik van werkhandschoenen bedoeld.[3]

Geluk bij een ongeluk?

Uit het rapport van de Heidemij (1985) blijkt dat er op de gemeentewerf zijn aangetroffen: cyanideverbindingen, kwik, lood, fenolen, cadmium en benzeen. Uit het rapport blijkt ook dat de gemeente geluk heeft gehad, want het dan slechts enkele jaren oude gemeentekantoor blijkt net naast de gifbelt te zijn gebouwd. Nog een geluk voor de gemeente is dat er geen gebouwen hoeven te worden afgebroken en op deze plek geen woningbouw is gepland. Het enige dat behalve het afgraven veel geld gaat kosten is de vervanging van twee gasleidingen die dwars over de gemeentewerf lopen.[4] Begin juni 1987 wordt bekend dat de sanering van de gemeentewerf 400.000 gulden gaat kosten. Maar er wordt niets gesaneerd, want in 1993 verschijnen weer artikelen in de kranten over een mogelijke sanering van de gemeentewerf, die nu echter miljoenen gulden zou gaan kosten. In de Haagsche Courant valt dan te lezen dat wethouder A. Pruijs (VVD, milieuzaken) schat dat het ‘zeker zeven miljoen gulden’ kan gaan kosten. En: “Wassenaar heeft dat geld niet. We hebben momenteel geen enkel inzicht wanneer daadwerkelijk met de sanering van de gemeentewerf kan worden begonnen”.[6]

Met stip op de milieukaart

In de in maart 1989 verschijnende ‘Milieukaart van de gemeente Wassenaar’, opgesteld door de hoofdafdeling bestuurszaken en ruimtelijke ordening, staat de verontreiniging van de gemeentewerf, van 15 verontreinigde locaties, onbetwist op plaats één. Positief is dat dan wordt vastgesteld dat de cyanide verontreiniging in het grondwater niet is doorgedrongen tot onder het gemeentekantoor en negatief is dat ‘via het grondwater verspreiding van de verontreiniging naar verschillende richtingen plaatsvindt’. Met als gevolg: ‘Door de verspreiding kunnen de concentraties in de omgeving echter toenemen in de tijd; dit geldt met name voor de cyanideverontreiniging in de tuinen van de Van Zuylen van Nijeveltstraat en onder het gemeentekantoor’. En tenslotte: ‘In het kader van de sanering van de bodemverontreiniging is aan de Heidemij opdracht verleend tot het opstellen van het saneringsplan, bestek en een milieubegeleidingsplan. Het saneringsplan is eind 1988 vastgesteld. Het bestek en het milieubegeleidingsplan zijn zo goed als afgerond’.

Om te beseffen hoe groot de sanering zal zijn, citeren we uit de Milieukaart: ‘de cyanide concentratie in het grondwater neemt af naar diepte, maar is nabij de kern op een diepte van 5.0 – 6.0 meter ten opzichte van het maaiveld nog wel boven de B waarde’.[7] Een simpele rekensom leert dat bij een oppervlakte van 80 bij 100 meter en een noodzakelijk afgraving tot 5 meter diep in totaal 40.000 kuub grond moet worden verwijderd. Dat is héél véél en dat gaat miljoenen kosten. Temeer daar bij het afgraven het weg te pompen grondwater niet op het oppervlaktewater kan worden geloosd, maar eerst gereinigd moet worden.

… dat is hinderlijk

De provincie Zuid-Holland en Wassenaar liggen dan al jaren met elkaar in de clinch over de saneringskosten die op miljoenen guldens worden geraamd. Wassenaar wilde ( ‘in verband met onze slechte financiële positie’) in 1983 geen geld beschikbaar stellen voor een oriënterend onderzoek. Dat werd toen door de provincie uitgevoerd. En ook in 1993 wil Wassenaar geen cent beschikbaar stellen voor de sanering van de gemeentewerf. Zo kunnen de lezers van de Haagsche Courant en Dagblad Het Binnenhof op dinsdag 16 maart 1993 in hun krant lezen: “De gemeente Wassenaar maakt geen haast met het afvoeren van vervuilde grond. Bekende locaties als de Hogeboomseweg, Ruigelaan en Johan de Wittstraat (=gemeentewerf) staan daarvoor al jaren op de rol. “Die situatie is bekend en wordt steeds weer opgerakeld. Het is niks nieuws, die grond ligt er en dat is hinderlijk”, aldus wethouder A. Pruijs (VVD, ruimtelijke ordening en milieuzaken). Hij werd over de bodemvervuiling tijdens een vergadering van zijn raadscommissie onder vuur genomen door PvdA-fractievoorzitter J. van Noort. Deze vroeg waarom de commissie nooit over zulke zaken wordt geïnformeerd. De gemeentewerf aan de Johan de Wittstraat wacht al meer dan tien jaar op een schoonmaakoperatie van de bodem die inmiddels zo is verontreinigd dat de vervuiling ook het grondwater heeft bereikt …”.

Vuilstort Hogeboomseweg

In 1993 wordt bekend dat op de voormalige vuilstort aan de Hogeboomseweg geen 150, maar ruim 400 kubieke meter zwaar vervuilde grond ligt opgeslagen. De vergunning hiervoor die Gedeputeerde Staten in 1983 heeft afgegeven is dan al vijf jaar verlopen. Ook de termijn van een tweede vergunning is dan verstreken. De aanvulling naar 400 kubieke meter is afkomstig van grond die de gemeente kwijt moest tijdens de bouw van de brandweerkazerne. Een gemeentelijk woordvoerder geeft grif toe dat de hoeveelheid vervuilde grond op de Hogeboomseweg ongeveer is verdriedubbeld.[8]

Eind augustus 1993 wil raadslid J. Hupkes (PvdA) tijdens een commissievergadering weten waarom het niet opschiet met de bouw van een tweede Gezinsvervangend Tehuis aan de Havenstraat. Wethouder V. Wensveen (CDA, welzijnszaken) deelt daarop mee dat een deel van de grond in de Havenstraat binnenkort zal worden ‘geschoond’, omdat die is vervuild met cyanide en fenol-verbindingen, afkomstig van de oude gasfabriek die stond op de gemeentewerf.

In 1996 speelt de vervuiling van de gemeentelijke stortplaats nog een keer op. De provincie omschrijft de Hogeboomseweg nu als een ‘urgent geval’, maar besluit niet tot sanering over te gaan. De voormalige stortplaats is op tal van plekken vervuild met chemicaliën, zoals fenol, benzeen, tolueen, naftaleen en andere schadelijke stoffen, zo blijkt uit een rapport van de Heidemij Advies bv. Zelfs de toenmalige Ursula kliniek heeft er radioactief afval (bestralingsverband) mogen storten maar dat is in de rapporten niet terug te vinden, dat heeft ons eigen onderzoek “opgeleverd”. De stort gaat tot een diepte van dertien meter en heeft een hoogte van tien meter boven maaiveld. In die berg bevindt zich huisvuil, maar ook fabrieksafval.[9]  Plus tenminste 400 kubieke meter zwaar vervuilde grond afkomstig van de gemeentewerf.

En daarna …?

En daarna blijft het heel lang stil. Rond de eeuwwisseling merkt burgemeester drs P.H. Schoute op dat, zolang er verder niks wordt gedaan met de gemeentewerf als het huidig gebruik, er niets aan de hand is en de gemeente zo een paar miljoen bespaart aan uitgaven. Verder blijft het heel lang heel stil. Tot er een zogenaamd burgerinitiatief wordt gestart om op een uithoek van de gemeentewerf een appartementencomplex voor ouderen te bouwen. De buurt wordt over dit bouwplan niet geïnformeerd. Blijkbaar beseft niemand, dat wanneer hier gebouwd moet gaan worden, eerst de gemeentewerf moet worden gesaneerd en dit tussen de 6 en 8 miljoen gaat bedragen (zoniet nog meer), terwijl ook de daar liggende gasleidingen moeten worden verlegd en vernieuwd. De financiering van de saneringskosten zal een behoorlijke aanslag op de gemeentelijke uitgaven betekenen. Omdat een gemeente altijd een sluitende begroting dient te hebben heeft de gemeente drie mogelijkheden:

1. de saneringskosten betalen uit het kapitaal van de gemeente,

2. de OZB fors verhogen (wat iedere Wassenaarder flink in de portemonnee zal treffen!)

3. op andere gewenste zaken te bezuinigen door af te zien van het realiseren van een aantal projecten (zoals een nieuwe sporthal, gymzaal, renovatie Warenar enz).

Sociale huurwoningen

Wanneer men plannen voor de gemeentewerf gaat opstellen dient niet alleen naar een individueel initiatief te worden gekeken, maar naar het gehele gebied rond de haven, dat wel een opknapbeurt kan gebruiken aan beide zijden van het Havenkanaal. Iets van de plannen van het wél echte burgerinitiatief voor het opknappen van de Haven en omgeving moet toch gerealiseerd kunnen worden.  Tevens moet dan worden meegenomen of er ruimte moet zijn op de gemeentewerf voor een mogelijke aan- of nieuwbouw van het gemeentekantoor en welke ruimte op de gemeentewerf verder beschikbaar moet blijven om onderdelen van de groenvoorziening en het gemeentelijk wagenpark onder te brengen. Verder moet ook bekeken worden of andere thans levende plannen, zoals een groter gezondheidscentrum (een soort mini-polikliniek met meer specialisten) ergens in het centrum van het dorp juist dáár gerealiseerd kunnen worden. ‘De belangrijkste vraag is wel of op de nu voorgestelde bouwplek wel een modern massaal appartementencomplex past en of een tiental twee etages tellende eensgezinswoningen in de sociale huursector in die omgeving niet beter passen? Maar voordat we gaan denken aan stenen stapelen op de gemeentewerf zal toch eerst iets aan grondsanering moeten worden gedaan want bouwen op vervuilde grond, zoals indertijd in Lekkerkerk gebeurde, wil toch niemand!!!

Frans H. Micklinghoff / fractielid Democratische Liberalen Wassenaar

Gebruikte bronnen zijn onder andere

[1] NRC van 30 november 1982 en NRC van 1 december 1982, beiden geschreven door Markus Meilmeester.
[2] Brief van de Provincie Zuid-Holland, juni 1985, kenmerk: 85174.
[3] Rob Perik, ; Het valt alles mee, Wassenaar ongelukkig met brief over vervuiling van gasfabriek’, Dagblad Het Binnenhof, 20 juni 1985.
[4] Rob Perik, ‘Afgraven gifgrond kost Wassenaar enkele tonnen’, Dagblad Het Binnenhof, 6 december 1985.
[5] ‘Sanering gemeentewerf gaat miljoenen guldens kosten’, De Wassenaarsche Courant, 25 februari 1993.
[6] Leo van der Velde, ‘Gemeentewerf moet afgegraven’, De Haagsche Courant, 18 februari 1993; ‘Wassenaar kan bodemsanering niet betalen’, De Wassenaarder, 25 februari 1993; Leo van der Velde, ‘Geen Geld voor bodemsanering’, De Haagsche Courant, 20 februari 1993.
[7] Milieukaart gemeente Wassenaar, maart 1989, p. 9.
[8] Leo van der Velde, ‘Gifgrond al jaren aan Hogeboomseweg’, HC, 25 februari 1993.
[9] Leo van der Velde, ‘Bodem Hogeboomseweg ‘ernstig verontreinigd’’, HC, 22 augustus 1996.

DLW vreest de voorgenomen herverdeling van het Gemeentefonds

 

DLW vreest de voorgenomen herverdeling van het Gemeentefonds

Volgens de nieuwe plannen van de overheid krijgen grote gemeenten 100 euro per inwoner meer uit het gemeentefonds. Kleine gemeenten zijn de dupe want zij krijgen in de nieuwe plannen 60 euro minder per inwoner. Voor Wassenaar, met bijna 26.000 inwoners, een structurele tegenvaller van bijna 1,6 miljoen euro per jaar. De uitkering uit het Gemeentefonds daalt dan naar circa 25 miljoen. In de plannen wordt een heffing van aanvullende gemeentelijke belastingen mogelijk.

Zelfs in ons rijke Wassenaar volgt nu al bezuiniging op bezuiniging en verdwijnen er voorzieningen. Voorzieningen die de leefbaarheid ten goede komen worden ingeruild voor het voldoen van zorgrekeningen, met name in de jeugdzorg. Rode cijfers in het sociaal domein als het gevolg van de decentralisaties.

Ondanks beloftes van de coalitie dat reserves niet meer gebruikt worden om de begrotingen sluitend te maken werd er bij de jaarrekening 2019 weer een greep in de reserves gedaan. Ieder jaar worden onze financiële reserves gebruikt om de gemeente  draaiende te houden.

In 2019 werd er zo ruim 13 miljoen uit de reserves gehaald om uiteindelijk een gemanipuleerd positief resultaat van 2 miljoen te kunnen presenteren, terwijl het totale vermogen 4 miljoen daalt.

Deze coalitie denkt nog steeds dat het geld op de rug groeit en men is van plan verder megalomane investeringen te doen. De nieuwe post van de WRB kost in 2020 al 0,8 miljoen.

Er is nu al in de komende jaren extra geld nodig voor de scholen (kan oplopen tot 25 miljoen). Er wordt geïnvesteerd in een nieuwe sporthal en een nieuwe gymzaal (kosten 10 miljoen), Raadhuis de Paauw moet omgevormd worden tot een bestuurscentrum (kosten circa 15 miljoen) en de renovatie van het winkelcentrum kost bijna 3 miljoen.

Daarnaast moeten wij nog miljoenen investeren in het Havenproject, de Groene Buffer, de Energietransitie, de Warenar en de Werkorganisatie WODV om maar wat te noemen.

Het zijn uiteindelijk kapitaallasten die drukken op de begrotingen in de komende jaren naast de wegval van de precariorechten (-2 miljoen) en de tegenvaller uit het gemeentefonds (-1,6 miljoen). Daarnaast stijgen de kosten van de afvalheffing.

Wassenaar verdient ook in de toekomst een leefbare omgeving met behoud van voorzieningen. Lastenstijgingen en verdere bezuinigingen zijn als het zo doorgaat onvermijdelijk. Dit mag niet zo doorgaan. De bomen groeien niet tot in de hemel, wij hebben geen geld als water.

Ben Paulides / fractievoorzitter Democratische Liberalen Wassenaar

Wethouders in Wassenaar blind gesteund, geen ondertunneling N44 maar meer sluipverkeer….

 

Wethouders die blind gesteund worden door een meerderheid van de raad spreken altijd de waarheid ook als het tegendeel wordt aangetoond. Sterker nog; ze krijgen schouderklopjes, zelfs bij een politieke draai. Het “His Master’s Voice” gedrag zou je op het eerste gezicht kunnen verklaren door een vorm van  populisme maar het is een vorm van gebrek aan realisme. Ook afgelopen week was het weer flink raak. Het ging over de Groene Zone, de motie zweefvliegen, een megalomane investering van 15 miljoen bij Raadhuis de Paauw, voortschrijdend inzicht bij de illegale parkeerplaats bij museum Voorlinden ten koste van buurtbewoners, de sloop van het gemeentekantoor en de wens om op zwaar vervuilde grond woningen te bouwen zonder rekening te houden met saneringskosten.

Deze week hebben wij het over het Coalitieakkoord 2018-2022 waarin het volgende wordt gezegd  “Voor de bereikbaarheid van ons dorp en een betere doorstroming van de N44 stellen we extra gelden voor onderzoek beschikbaar, zodat de (gedeeltelijke) ondertunneling van de N44 in deze periode naar een volgende fase wordt gebracht. Een snelle oplossing voor de situatie bij het Rozenplein krijgt prioriteit”.

De coalitie is onbetrouwbaar en paait en naait de kiezers alleen maar. De actiegroep “Keerverkeer” zal wel “blij” zijn met deze wending, zij voelen zich beslist een “oor aangenaaid” door de politieke vrienden waar ze zo goed mee konden praten. Feit is dat deze actiegroep met DLW nooit gesproken heeft en juist wij waren het die in de raadsperiode 2010-2014 weer over ondertunneling begonnen zijn toen eerdere initiatieven  de stille dood waren gestorven. Eerder kondigde VVD wethouder Klaver de doorstroming op de van Zuijlen van Nijeveltstraat te willen verbeteren door de verkeerslichten “slim” te maken. Maar een betere doorstroming geeft meer verkeer. Ook het nijpende probleem rond de Jagerslaan en naast een Natura 2000 gebied blijft maar steeds onderbelicht om van de overigens problemen rond het Rozenplein, Prinsenweg, Buurtweg, Zijdeweg enzovoort maar niet eens te spreken. De gezochte oplossing voor het Rozenplein ligt inmiddels ook in de prullenbak.

Op 19 mei jl lag een zienswijze voor waarin het volgende wordt gesteld: “De gemeente Wassenaar heeft de stukken grondig doorgenomen en staat achter de inhoud ervan. Wel besteedt de gemeente in haar reactie aandacht aan een urgent doel van de MRDH, waar Wassenaar in grote mate in voorziet: het stimuleren van het groengebruik en recreatie als vestigingsfactor. Om deze functie goed te kunnen blijven vervullen, pleit de gemeente voor meer aandacht voor het ontsluiten van de noordelijke zijde van de metropoolregio, op een wijze waarop het doorgaande verkeer wordt geleid via de hoofdroute van de A4 en aansluit op de nieuwe randwegstructuur van Den Haag. Deze visie op het ontlasten van de N44 wordt tijdens de commissievergadering van 21 april 2020 gepresenteerd en toegelicht door wethouder Klaver-Bouman.”

Men weet dat de Rijnland Route in het beste geval slechts gedurende een korte periode een ontlasting van de N44 kan geven waarna de stijging van het verkeersaanbod op de N44 weer volop doorgaat maar die is dan afgewaardeerd. De politieke aap is uit de mouw, er komt helemaal geen ondertunneling en het sluipverkeer in Wassenaar zal nog verder toenemen.

Ben Paulides / fractievoorzitter Democratische Liberalen Wassenaar

Jaarrekening 2019; weer 6.2 miljoen spoorloos verdwenen.

Jaarrekening 2019; weer 6.2 miljoen spoorloos verdwenen.

 De raadsleden hebben inmiddels een concept jaarrekening 2019 ontvangen. Het beduvelen van de inwoners is ook dit jaar weer een feit. Juichend wordt door het college een debacle als een succes gepresenteerd. Gesteld wordt dat er een overschot van 2,1 miljoen is. Al jaren wordt er ons op bedrieglijke wijze een zeer rooskleurig resultaat voorgeschoteld. Ook dit jaar is het weer niet anders. Als je de jaarrekening 2019 beter bestudeerd dan zie je dat er heel wat anders aan de hand is.

Het college noemt de jaarrekening 2019 “een evenwichtige stapsteen om blijvend te investeren in Wassenaar” maar het heeft inmiddels meer weg van een molensteen die ons om de nek hangt. Ondanks een beweerdelijk positief resultaat van 2,1 miljoen daalt ons vermogen met 4,1 miljoen. Er is dus 2,1 plus 4,1 miljoen zoek, in totaal 6.2 miljoen. Waar is dat geld vraagt DLW zich af. Als je geld overhoudt dan moet het vermogen stijgen en niet dalen, die rekensom is simpel.

In minder dan 2 decennia zijn op deze wijze tientallen miljoenen verdwenen. DLW waarschuwt er al jaren voor maar langzaam maar zeker komt de bodem van onze Wassenaarse schatkist in zicht. Dankzij dit beleid zullen in de toekomst lastenverhogingen en bezuinigingen onvermijdelijk zijn.

De totale uitgaven in Wassenaar bedragen ongeveer 68 miljoen maar dit jaar wordt een ruim 13 miljoen onttrokken uit de reserves (onze spaarpot) om de tekorten te dekken. Let wel dat geld was ooit al geteld als inkomsten van de gemeente maar omdat we het niet nodig hadden ging het in de spaarpot. Dat geld halen we er nu weer uit en we tellen we het weer als inkomen. Ieder weldenkend mens begrijpt dat dit de boel beduvelen is maar de wetgever en de toezichthouder staan deze boekhoudkundige truc toe en dat terwijl de wet voorschrijft voor dat financiële verantwoordingen goed leesbaar en begrijpelijk moeten zijn. Saillant detail is verder overigens dat er ook in het coalitieprogramma staat dat begrotingen niet sluitend gemaakt mogen worden met grepen uit de algemene reserve en tja, dat is natuurlijk wat anders dan de jaarrekening alsnog sluitend maken omdat je gedurende het jaar meer hebt uitgegeven dan er aan inkomsten binnen kwam. Overigens wel een zaak om voor te leggen aan de tuchtrechter want de accountant heeft de jaarrekening wederom goedgekeurd.

Eerder werd er een reserve kapitaallasten ingevoerd om ruimte te creëren op de lopende begroting. Kapitaallasten werden betaald uit de reserve. Dit maakte dat er (rekenkundig) meer uitgegeven kon worden. Nu deze reserve kapitaallasten wordt teruggedraaid moeten deze lasten weer uit de inkomsten worden gedekt.

Daarnaast heeft de coalitie ook veel investeringen “vooruit” geschoven door deze in de kadernota te noemen zonder dat het geld ter beschikking is gesteld. Bijvoorbeeld een nieuwe sporthal en gymzaal ( ca 10 miljoen). De kapitaallasten zien we pas terug het jaar nadat de bouw gereed is gekomen.

Ben Paulides / fractievoorzitter DLW

www.democratischeliberalen.nl

DLW en het gemeentelijk Corona Noodfonds van 3 miljoen

DLW en het gemeentelijk Corona Noodfonds van 3 miljoen

In het weekend van 19 april jl deed DLW een oproep aan het College om te onderzoeken welke problemen er zijn of te verwachten zijn als het gevolg van de Corona crisis. Daarnaast heeft DLW gevraagd om een gemeentelijk Noodfonds in te stellen om de levendigheid, de werkgelegenheid in ons mooie dorp in stand te houden. Ondersteuning van ondernemers, verenigingen, kerken en culturele instellingen in Wassenaar die dreigen om te vallen is noodzakelijk. In veel gevallen komt men niet of onvoldoende in aanmerking voor ondersteuning vanuit het Rijk .

 Het college liet weken geleden weten bezig te zijn met een pakket aan maatregelen om de ondernemers in Wassenaar te steunen die qua landelijke steunmaatregelen onvoldoende hulp krijgen of zelfs tussen wal en schip dreigen te vallen. DLW roept ons college op om dit pakket aan maatregelen NU bekend te maken.

Indien het Rijk alsnog zelf een afdoende maatregel presenteert dan kan de gemeentelijke steun met terugwerkende kracht vervallen.

Modehuis Bins moest na 123 jaar aanwezig te zijn geweest in Wassenaar de afgelopen week het bijltje er bij neergooien. Mogelijk is de oorzaak niet uitsluitend de Corona crisis maar het toont wel aan dat er wat moet gebeuren vanuit de gemeente Wassenaar.  De coalitie had plannen om het winkelcentrum aantrekkelijker te maken , kosten ruim 5 ton. Inmiddels is er een plan wat bijna 3 miljoen moet gaan kosten. DLW is van mening dat we eerst moeten zorgen dat de ondernemers blijven bestaan. Een mooi winkelcentrum is een aardig idee maar zonder ondernemers heb je daar ook weinig aan.

Recent ontving het college (en raad) een noodkreet van de exploitanten op en rond het strand op de Wassenaarse Slag. Er zijn meer schrijnende situaties waarbij de inkomsten wegvallen maar waarbij de gemeente wel aanslagen of legeskosten oplegt zoals huur, ozb, de reclamebelasting of precariorechten.

Vwb de strandexploitanten;

Deze seizoens-exploitanten hadden in januari geen personeel en hebben nu geen omzet, zij zitten in een extra lastige situatie. Toch komen zij (nog?) niet in aanmerking voor enige steun. Voor de kioskhouders en de parkeerplaatsexploitanten geldt dat eveneens.

Normaliter wordt in februari op- en in oktober afgebouwd. Dat brengt kosten met zich mee die met een tijdelijke ontheffing op het bestemmingsplan vermeden kunnen worden. Door de genomen veiligheidsmaatregelen hebben deze ondernemers hooguit nog een heel kort seizoen.

Naast lastenverlichting en steun vraagt DLW het college de mogelijkheid te bieden om de strandpaviljoens deze winter te laten staan.

DLW vraagt het gemeentebestuur te besluiten tot een eenmalige tijdelijke ontheffing op het bestemmingsplan. Uiteraard moet dit worden besproken met Rijkswaterstaat en Staatsbosbeheer (verpachters aan de gemeente), maar wij verwachten begrip voor deze situatie.

DLW wil graag dat er een raadsbehandeling komt van de brief om tevens te komen tot een algemene bespreking van wat de gemeente kan doen om de leefbaarheid van ons mooie dorp in stand te houden.

Het college zal in kaart moeten brengen welke problemen er in Wassenaar zijn ontstaan of mogelijk gaan ontstaan bij ondernemers, verenigingen, culturele voorzieningen etc. Ook willen wij weten welke problemen door kwijtschelding e/o extra financiële steun kunnen worden opgelost mede mbt behoud van werkgelegenheid . DLW wil dat daarvoor een gemeentelijk noodfonds wordt ingesteld van vooralsnog 3 miljoen.

Veiligheidsregio

25 burgemeesters − voorzitters van de Veiligheidsregio’s, een Gemeenschappelijke Regeling waar Wassenaar onderdeel van uitmaakt − hebben het op basis van de Wet publiek gezondheid nu voor het zeggen. De meest vergaande bevoegdheid is die om gebouwen en/of terreinen te sluiten. De gemeenteraden staan buitenspel en een noodverordening kan niet door de gemeenteraad worden bekrachtigd. Dat is kwalijk. Uit de Gemeentewet, die ook voor de Veiligheidsregio’s geldt, volgt dat noodverordeningen niet in strijd mogen zijn met de Grondwet en dat is nu veelal het geval.

De Veiligheidsregio is in strijd met de decentrale rechtstaat principes van Thorbecke . Gemeentelijke autonomie betekent dat op gemeentelijk niveau zelfstandige beslissingen genomen worden. De gemeenteraad is democratisch gekozen en is gemeentelijk het hoogste orgaan. Het rijk kan gemeenten opdragen wetten uit te voeren, die de regering en parlement hebben vastgesteld (medebewind). De handhaving, zoals genoemd in de noodverordening, is aan gemeentelijk aangestelde boa’s.

De raad; het hoogste orgaan in de gemeente

Vandaar dat wij gevraagd hebben deze vragen voor behandeling in de commissies en de raad op de agenda te zetten maar nu al te beginnen met de eerste stappen. Tot onze vreugde heeft het college op 22 april direct gereageerd met de raadsinformatiebrief 41. De daarin genoemde besluiten zijn helaas een druppel op de gloeiende plaat. Het is niet waarom wij als DLW gevraagd hebben maar een eerste aanzet is er tenminste.

Maar DLW heeft ook kritiek omdat het College niet zomaar zonder de raad en zonder financiële dekking deze bedragen kan kwijtschelden. Ook maatregel 1c en 2 roept vragen op. Niet de kiosken of de parkeerterreinen zijn gesloten maar de toegangswegen er naar toe. Er is geen rekening is gehouden met het persoonlijke belang van deze ondernemers door, zonder wettelijke grondslag, hen de mogelijkheid om geld te verdienen te ontnemen. Wordt vervolgd