Tagarchief: preventief toezicht

DLW over de verzwegen structurele tekorten van de gemeente Wassenaar.

DLW over de verzwegen structurele tekorten van de gemeente Wassenaar.

Helaas was onze fractievoorzitter Paulides verhinderd bij de Begrotingsraad in oktober jl. Hij had ze “de oren gewassen”. Nu zou je denken dat er toch wel wat raadsleden zijn die financiële stukken kunnen lezen. Echter dat is niet het geval. De one-issue oppositie partij HVW heeft financiën als stokpaardje, maar zelfs fractievoorzitter /econoom  Henri Hendrickx  had de malversaties niet door. De wethouder financiën Hubert Schokker( CDA) sprong een spreekwoordelijk gat in de lucht dat de begroting er doorheen was. Dat had hij niet verwacht.

Ook Iwein Borm-(VVD), Marion Gout (D66) en Fred Weijn (LokaalWassenaar!) als dé financiele experts van hun fracties willen het blijkbaar niet door hebben dat de begroting niet klopt. Zijn zij het klapvee en mogen zij geen kritiek hebben? Met al het positieve nepnieuws vanuit de coalitie is het natuurlijk niet wenselijk om een vinger op de zere wonde te leggen. Opmerkelijk is ook dat een organisatie naast het hoofd financiën gebruikt maakt van een  externe accountant en een onafhankelijke concerncontroller.

Begroting 2020 – 2023_Wassenaar

De truc is om een eerder gevormde reserve als inkomsten op te nemen zodat de tekorten in de Begroting 2020 worden “verstopt” maar het vermogen daalt wel degelijk dus is er een keihard tekort.

Met brief PZH-2019-681299080 DOS 2019-0001026 d.d. 10 april 2019 waarschuwt de Provincie Zuid Holland de gemeente Wassenaar nogmaals dat;  “Wanneer na ons onderzoek blijkt dat uw begroting en meerjarenraming niet structureel en reëel in evenwicht zijn, volgt ambtelijk en bestuurlijk overleg en mogelijk preventief toezicht. Als preventief toezicht wordt ingesteld heeft u eerst onze goedkeuring nodig om uitgaven te kunnen doen.”

Brief dd 09-04-2019 Prov. ZH inz. gemeenschappelijk financieel toezichtkader en begrotingscirculaire 2020-2023

In 2018 heeft de gemeente Wassenaar maar op het nippertje een preventief toezicht van de toezichthouder de Provincie Zuid Holland kunnen ontlopen door alsnog aan te tonen dat de ingeboekte bezuinigingen haalbaar waren en dat de structurele inkomsten en uitgaven in evenwicht zouden komen.

Er volgden hals over kop andere bezuinigingen om de toezichthouder tevreden te stellen. Wassenaar ging langs het randje van de afgrond, maar er mocht geen greep uit de reserves meer gedaan worden om de begrotingen sluitend te maken. Toch gaat dit college gewoon door met het gebruiken van de reserves om de begroting sluitend te krijgen waarbij gesteld wordt dat er in de Kadernota 2020 besluiten voor investeringen zijn genomen.

Als men het Raadsbesluit leest wat bij de Kadernota hoort kan men constateren dat er helemaal geen besluiten over investeringen zijn genomen of in ieder geval dat er geen reserves en voorzieningen zijn ingesteld. Desondanks gaat de gemeente over tot aanbesteding terwijl de kapitaalslasten pas gaan verschijnen in de Jaarrekeningen van de volgende jaren zodra de investeringen plaats hebben gevonden. Naar mening van DLW is dat niet rechtmatig en worden op een tricky manier de investeringen en de kosten onzichtbaar gemaakt en naar de toekomst verschoven.

Raadsbesluit bij de Kadernota

Raadsbesluit [Z/19/029504/139195]

De gemeenteraad van Wassenaar,

gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 11 juni 2019 ; 

overwegende dat de raad het financiële kader van de begroting vaststelt;

gelet op artikel 3 van de Financiële verordening van de gemeente Wassenaar;

 b e s l u i t:

 De uitgangspunten voor de ramingen voor de begroting 2020 vast te stellen;

  1. De kadernota als uitgangspunt te nemen voor nog te treffen dekkingsmaatregelen;
  2. Het college opdracht te geven de komende maanden voorstellen te doen ter dekking van het tekort;
  3. Als uitgangspunt voor de dekking te nemen: 50% uit bezuinigingen en 50% uit inkomstenverhogingen;
  4. Bij de behandeling van de meerjarenbegroting 2020-2023 een sluitend meerjarenperspectief vast te stellen;
  5. De volgende besluiten te nemen over ramingen uit de kadernota:

6a. Het nadeel op de afvalstoffenheffing van € 631.588 structureel te dekken als volgt: 

 6b. Het nadeel op rijbewijzen en paspoorten te dekken door een taakstellende verlaging van de lasten en de WODV te verzoeken dit uit te voeren;

 6c. Voor functie van de bibliotheek binnen het sociaal domein € 100.000 beschikbaar te stellen en dit te dekken uit het voordelig saldo op de BUIG-gelden;

 6d. De bezuiniging op de kapvergunning voor 2020 voor € 18.000 te laten vervallen;

 6e. Het prijsindexcijfer van 1,4% niet door te berekenen in leveringen derden en  subsidies;

 6f. De stelposten loon- en prijscompensatie in te zetten ter dekking van het tekort.

 Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de gemeenteraad van Wassenaar  gehouden op woensdag 10 juli 2019

de griffier                                                                                       de voorzitter,

 drs. G. de Schipper-Tinga                                                           J.F. Koen

In de Begroting 2020-2023 wordt onder de tabel 2 op pagina 23 wordt wel het volgende opgemerkt:

Toelichting op de Tabel

Op 10 juli 2019 heeft de raad de Kadernota 2020 vastgesteld. De Kadernota sloot met een aanzienlijk nadelig saldo waardoor bezuinigingen en inkomstenverhogingen noodzakelijk waren.

Uitgangssaldo begroting 2020-2023

Dit is het saldo zoals gepresenteerd in de Kadernota en met de raad besproken op 10 juli 2019.

Ondanks het feit dat deze projecten (in totaal circa 10 miljoen!!) al aanbesteed worden zijn er geen reserves of voorzieningen ingesteld. Onze fractie is van mening dat ook dit soort verplichtingen nu al in de Begroting 2020-2023 terug te vinden moeten zijn zoals ook voorgeschreven in onze Financiële Verordening 2018 (met aanpassing 2019) artikel 11 Reserves en Voorzieningen lid 4 “; In de jaarstukken en de begroting wordt een actueel overzicht van de stand van zaken en mutaties in de reserves en voorzieningen opgenomen”.

Er zijn met het Begrotingsbesluit 2020-2023 geen voorzieningen of reserves ingesteld voor de beweerdelijke besluiten van genoemde investeringen. Dat blijkt uit het genomen raadsbesluit:

Raadsbesluit Begroting 2020-2023;

Raadsbesluit [Z/19/029503/154091]

 De gemeenteraad van Wassenaar,

 gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 24 september 2019 ; 

overwegende dat de raad op grond van zijn kaderstellende functie de begroting vaststelt;

gelet op artikel 191 van de gemeentewet ;

 b e s l u i t:

 De programmabegroting voor 2020 inclusief dekkingsplan vast te stellen en kennis te nemen van de meerjarenramingen 2021-2023.

  1. Het positieve saldo van de begroting te reserveren op taakveld 0.8 Overige baten en lasten.
  2. De 1e wijzigingsverordening van de financiële verordening Wassenaar vast te stellen.
  3. De volgende belastingverordeningen voor 2020 vast te stellen:

– Verordening afvalstoffenheffing Wassenaar 2020;

 – Verordening begraafplaatsrecht Wassenaar 2020,   inclusief de daarbij behorende tarieventabel;

 – Verordening hondenbelasting Wassenaar 2020;

 – Verordening liggeld Wassenaar 2020;

 – Verordening marktgeld Wassenaar 2020;

 – Verordening precariobelasting Wassenaar 2020,     inclusief de daarbij behorende tarieventabel;

 – Retributieverordening Wassenaar 2020, inclusief de   daarbij behorende tarieventabel.

– Verordening rioolheffing Wassenaar 2020;

 – Verordening toeristenbelasting Wassenaar 2020.

  Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de gemeenteraad van Wassenaar  gehouden op woensdag 30 oktober 2019

 de griffier,                                                                                 de voorzitter,

drs. A.H. Schouten                                                                    drs. L.A. de Lange

Duidelijk is ook uit alle stukken te zien dat geen besluit is genomen over het instellen van voorzieningen en reserves voor de beweerdelijke genomen investeringsbesluiten. Eveneens is er niet voldaan aan de verplichting om een actueel overzicht van voorzieningen en reserves op te nemen in de begroting. In de Nota Reserves en Voorzieningen 2018-2021 staat onder e. Presentatie in de begroting onder de kop 2.2. Nota Reserves en Voorzieningen over reserves-

De aanpassing Financiële Verordening 2019 (op de Financiële Verordening 2018 )had overigens ook rechtsgeldig aangepast moeten worden in de Begrotingsraadvergadering.  Ook hier is het overigens weer eens misgegaan met het besluit. Een andere keer meer over deze knullige “beginners”fouten.

Wat is er volgens DLW aan de hand met de Begroting 2020 van de gemeente Wassenaar?

Zie voor de stukken waar het over gaat;  https://www.wassenaar.nl/portal-wassenaar/nieuws_297/item/begroting-2020-gemeente-wassenaar-met-gepast-optimisme-en-gezond-realisme_20419.html

Op pagina 17 staan de begrotingssaldi.

Op pagina 23 staan (verstopt!!) de werkelijke saldi van opbrengsten/baten en kosten/lasten, zonder dat daar in de begroting en de begrotingsbehandeling enige aandacht aan werd besteed.

De Infographic die -heel populair- gepresenteerd  wordt op pagina 16 met een overschot klopt dus niet.

 

Pagina  16:  “Totale inkomsten” € 60.773.000

Uitgaven van                                       € 60.356.000

Het aangegeven voordelig saldo €     417.000

Op pagina 135 wordt een geprognosticeerde balans gepresenteerd;

Eigen vermogen 31.12.2019                                                                                         € 60.138.000

De jaarrekening 2018 geeft een Eigen vermogen per 31.12.2018                  € 64.514.000

Vermogensachteruitgang in 2019                                                                                € 4.376.000

Verwacht nadelig saldo over 2019:                                                                             €  4.376.000

Volgens pagina 135 wordt er over 2020 een vermogensachteruitgang verwacht van € 1.270.000 en over 2021 van € 648.000 en 2022 van € 352.000. Dit komt niet overeen  met gepresenteerde saldi van baten en lasten op pagina 17 en pagina 23. Dus de vermogenspresentatie in de geprognosticeerde balans klopt ook niet.

DLW heeft de cijfers minutieus nagerekend en constateert onweerspreekbaat wat de nu reeds voorziene structurele tekorten zijn over de komende jaren. Dat blijkt uit de daling van het Eigen Vermogen.

Die cijfers wijken, opmerkelijk genoeg, aanmerkelijk af van de door de gemeente Wassenaar zelf gepresenteerde cijfers in de persberichten maar zijn in het een en hetzelfde document terug te vinden  maar geen raadslid heeft er wat over opgemerkt.

In de cijfers zijn de kapitaallasten van de investeringen welke de gemeenteraad al heeft goedgekeurd nog niet verwerkt evenals de voorgenomen investeringen waarover nog geen besluit is genomen.

Jaar   2018   2019  2020   2021  2022   2023
Eigen Vermogen 64514 60136 58868 58220 57668 57668
Structureel tekort    –4376 1270    –648    –352  

Resumerend alle bedragen uit de Begroting 2020-2023 in één overzicht;

Jaar Pag. 17 tabel 2 Pag. 23 tabel 4 Pag. 16 Infographic Pag. 135 tabel EV
2020 voordelig  €   417.000 nadelig     € 853.000 voordelig  € 417.000 nadelig €  1.270.000
2021 voordelig  € 1.189.000 voordelig € 541.000 nadelig €     648.000
2022 voordelig  €    225.000 nadelig     € 128.000 nadelig €     352.000

Waarom geeft het college van Wassenaar juichende persberichten uit over onze financiën en zijn de gegevens in een en hetzelfde document tegenstrijdig? Democratische Liberalen Wassenaar (DLW) waarschuwt al jaren voor de malversaties en de exorbitante uitgaven maar iedereen denkt (te beginnen indertijd met Cees Tukker-CDA)) dat de Wassenaarse geldbergen tot in de hemel reiken. De bodem van de schatkist komt inmiddels wel in zicht en de lasten voor de inwoners stijgen navenant.

Worden de inwoners bij voortduring belazerd of kunnen ambtenaren en wethouders niet rekenen?. In ieder geval is er over 2019 tot en met 2022 een tekort of zo u wilt een vermogensachteruitgang van ruim 6,5 miljoen terwijl de gepresenteerde cijfers een overschot presenteren. In ieder geval heeft bij de begroting ook de accountant en de concerncontroller meegekeken! dus is het onbegrijpelijk dat deze discrepanties in een en hetzelfde document te vinden zijn lijkt ons.

DLW is benieuwd of  de toezichthouder (de Provincie Zuid Holland) wakkere accountants heeft. Meerdere jaren een geprognotiseerd tekort en het preventieve toezicht ligt weer op de loer.

www.democratischeliberalen.nl

 

Management, de begroting en dreigend preventief toezicht

 

Wassenaar was ooit een kleine gemeenschap maar Wassenaar groeide. Er werd een ambtenaar aangesteld. De ambtenaar moest betaald worden. Daarvoor werd er een kassier aangesteld. Er volgde een boekhouder om de financiën in goede banen te leiden. Hij had een secretaresse nodig.

Een afdelingschef moest vervolgens leiding gaan geven maar die kon je niet in zijn eentje laten aanmodderen dus kwam er een heel managementteam (MT) waarboven weer een hoofdambtenaar neergezet werd. Vervolgens werd de gemeentesecretaris directeur van de organisatie.

De organisatie groeide hen boven het hoofd en Wassenaar kreeg uiteindelijk een werkorganisatie met dure inhuurkrachten, de beide gemeentesecretarissen werden directeur, de burgemeester kreeg een bestuursondersteuner. Collegeleden werden lid van het AB en DB van de werkorganisatie.

Het zou een efficiencyslag zijn maar ondanks stegen de kosten (54% van alle uitgaven, landelijk nog geen 30%).De organisatie wankelde en verlies van de Wassenaarse zelfstandigheid dreigde.

Een reorganisatieadvies zou opgepakt worden. Het MT moest terug van 28 naar 17 fte’s. Een externe directeur zou aangesteld worden. De gemeentesecretaris moest terug als werknemer van de gemeente en haar werkplek zou weer raadhuis de Paauw worden.

Helaas kon het salaris van de secretaris als directeur van de WODV niet meer terugkomen naar de gemeente omdat het geld was opgegaan aan de autonome groei van de ambtenarensalarissen. Ook voor de externe directeur moest extra budget  komen.

Inmiddels is het managementteam gedetacheerd op de Paauw terwijl het MT leiding moet geven aan de ambtenaren binnen de WODV. De gemeentesecretaris is slechts klant van de WODV en de directeur is verantwoordelijk voor de WODV .

Het hoofd financiën, die een niet te combineren dubbelfunctie had als concerncontroller, zette in 2016 samen met de gemeentesecretaris een ambtelijke staking in scene waardoor burgemeester Hoekema het veld moest ruimen. De ambtenaren die zogenaamd staakten wisten van niets. Hen was opdracht gegeven niet op raadhuis de Paauw te verschijnen zodat het voorgesteld kon worden als staking.

Het hoofd financiën is nu directeur van de werkorganisatie. Het is inmiddels ook duidelijk dat het tot een ontvlechting van de organisatie komt. De gemeenteraad functioneerde en functioneert niet. De controlerende taak wordt niet uitgevoerd. De Provincie heeft inmiddels een forse reprimande gegeven dat preventief toezicht op de loer ligt.

Om 4 ton structureel te besparen werd de Provincie een rad voor ogen gedraaid. Er werden maatregelen aangekondigd die geen besparing opleveren en niet te geloven; er werden uitvoerende ambtenaren op straat gezet. Aan het eind van het jaar 2019 zal pijnlijk duidelijk worden dat de Provincie Zuid Holland alsnog Wassenaar onder preventief toezicht stelt,

ALS WASSENAAR NIET UITKIJKT DAN IS EEN GEDWONGEN HERINDELING EEN FEIT

Herindelingsberen op de weg

Zowel in Wassenaar als in Voorschoten is er veel weerstand over een mogelijke herindeling. De discussie is recent weer opgelaaid nadat het College van Voorschoten zich committeerde aan de uitslag van een nog uit te voeren onderzoek naar de Toekomst Visie Leidse Regio 2027. Heel onverstandig dat het college zegt zich aan de uitslag te binden nog voordat het onderzoek een aanvang had genomen. Indien er uit komt dat alle gemeenten in de Leidse regio samengevoegd moeten worden dan heeft Voorschoten een probleem.

Makke schaapjes

De raad in Voorschoten had daar zelf een uitspraak over moeten doen nadat de eindconclusie op tafel ligt. Zij hebben zich willoos, als makke schaapjes, naar de slachtbank laten leiden en roepen nu dat zij zelfstandig willen blijven. Mocht Voorschoten besluiten of verplicht worden zich bij Leiden aan te sluiten dan heeft Wassenaar ook een probleem. Hard roepen dat wij zelfstandig willen blijven, zoals enkele partijen dit doen in Wassenaar, is zinloos. Wassenaar zal tot actie moeten overgaan om aan te tonen dat wij zelfstandig kunnen zijn. Daarvoor liggen er nog wel wat beren op de weg.

kwaliteiten versterken 1.0 Leidse regio 2027

Burgemeester Staatsen van Voorschoten stapt onverwacht op

Onverwacht stapte in 2016 Voorschotens burgemeester Jeroen Staatsen op. De Commissaris van de koning Jaap Smit benoemde daarop (en dat is ongebruikelijk voor onbepaalde tijd) een waarnemend burgemeester. Dat was Mevrouw Pauline Bouvy-Koene. Vaak is de benoeming van een waarnemend burgemeester een aanwijzing dat er een herindeling op komst is. Overigens stapte eind van het jaar 2016 ook de Voorschotense wethouder financiën Eppe Beimers op.

Onvoldoende bestuurskracht

Inmiddels hadden de gemeente Wassenaar en Voorschoten besloten een bestuurskrachtonderzoek te starten. Een onderzoek of de gemeente in staat is om de uitdagingen, waarmee zij geconfronteerd wordt, aan kan. Zoals bekend zijn Wassenaar en Voorschoten in 2013 een ambtelijke samenwerking aangegaan met als doel de bestuurskracht te verbeteren tegen gelijkblijvende of lagere kosten.

Door Partners & Pröpper werd er een bestuurskracht onderzoek gedaan wat in 2016 door BMC herhaald werd. Beide onderzoeken waren voor zowel Wassenaar als Voorschoten vernietigend. Er was nauwelijks wat verbeterd. Daarnaast is er door Berenschot een benchmark onderzoek gedaan over de werkorganisatie Duivenvoorde (WODV), de gemeenschappelijke ambtelijke werkorganisatie van Wassenaar en Voorschoten.

11008 rapport bestuurskracht Wassenaar 2010

Bijlage bij brief DB WODV – Samenvatting Rapport benchmark (IN-27883)

Rapport Bestuurskrachtonderzoek Wassenaar 6-12-2016

Interessante wetenschappelijke studie over de ambtelijke samenwerking WODV

Inmiddels was er ook een belangwekkende wetenschappelijke studie over de ambtelijke samenwerking Wassenaar Voorschoten.

J.d.Wit.versie.5.08 over quo vadis wassenaar 2010

Voorschoten onder curatele gesteld

Inmiddels is de gemeente Voorschoten vanwege financieel wanbeleid zelfs onder curatele (preventief toezicht) van de Provincie gesteld. De uitgaven zijn structureel niet meer in evenwicht met de inkomsten en de algemene reserve is als sneeuw voor de zon verdwenen. Voorschoten moet nu voor iedere uitgave toestemming vragen aan de Provincie. Door dit toezicht is ook de werkorganisatie Duivenvoorde (WODV) niet meer bevoegd wat dan ook te ondernemen buiten de bestaande begroting.

Preventief toezicht Voorschoten brief provincie 15-12-2016

Ook Wassenaar in de problemen

In Wassenaar is het probleem inmiddels niet veel anders. Eerder in 2016 stapte de wethouder financiën Sabine Verschoor (D66) op. Zij werd vervangen door Freddy Blommers, die in de periode 2010-2014 wethouder was in Voorschoten. Hij was daar ook al verantwoordelijk voor financiële problemen. Op 5 december 2016 nam ook de burgemeester Jan Hoekema van Wassenaar ontslag. Daarnaast lopen ook in Wassenaar de inkomsten en uitgaven niet meer in de pas. Bij de gemeenteraadsverkiezingen 2014 waarschuwde al DLW (Democratische Liberalen Wassenaar) dat er in de afgelopen jaren 35 miljoen uit de algemene reserve was uitgegeven en dat het niet langer zo kon doorgaan.

Verkort partijprogramma Democratische Liberalen Wassenaar

Uit de op 22 december 2016 gedateerde brief van de Provincie blijkt dat de financiële situatie van Wassenaar niet erg veel beter is. De Provincie schrijft als volgt; “Wij hebben  geconstateerd  dat u voor de jaren 2017-2019 uw vrije algemene reserve tot een bedrag van ruim € 2,1 miljoen inzet om vanaf het jaar 2020 weer een structureel en reëel sluitende begroting te realiseren. Uw doel is dekking van de begrotingstekorten 2017-2019 om meerjarig te kunnen toegroeien naar de invulling van taakstellingen tot een bedrag van ruim € 1 miljoen in 2020. Ook voor de jaren 2015 en 2016 heeft u uw vrije algemene reserve ingezet om tot een structureel en reëel sluitende begroting te komen. Dit heeft er mede toe geleid dat  de omvang van uw vrije algemene reserve in de afgelopen jaren is gedaald van € 44,3 miljoen (stand  per 31-12-2014) naar € 24,9 miljoen (stand  1-1-2017).”

Financieel toezicht begroting 2017, Wassenaar ingekomen d.d. 22 december 2016

Nog niet te laat voor Wassenaar

Voor Wassenaar is het ondanks alles nog niet te laat maar het is wel 1 minuut voor 12. Inmiddels is bekend dat de Commissaris van de koning Jaap Smit ook in Wassenaar geen sollicitatieprocedure voor een nieuwe burgemeester zal openstellen. Ook in Wassenaar zal een waarnemend burgemeester benoemd worden en wel tot na de gemeenteraadsverkiezingen 2018. Op zich is dat een positieve ontwikkeling omdat Wassenaar de kans geboden wordt orde op zaken te stellen.

Raadsbrede coalitie en raadsprogramma om zaken op orde te brengen

Om orde op zaken te stellen moet Wassenaar zorgen geld vanaf nu eindelijk verstandiger gaan uitgeven. De raad zal ook als een front moeten samenwerken. Het coalitieprogramma moet van tafel. Er moet een raadsbrede coalitie (zoals in de succesvolle periode 2013-2014) komen met een raadsprogramma. Alleen wanneer de neuzen dezelfde kant opstaan kunnen wij de problemen oplossen.

Bestuurskrachtonderzoek van BMC is vooringenomen

DLW is van mening dat het advies van BMC nogal ingestoken is door een vooringenomen- heid dat een herindeling de enige oplossing is voor een betere bestuurskracht. Ook is het rapport mogelijk ‘gestuurd’ is door voormalige werknemers van BMC die nu afdelings-hoofden in de werkorganisatie WODV zijn. In ieder geval zullen wij er nu niet meer aan ontkomen om alle oplossingsopties te onderzoeken. Het advies van BMC is als volgt;

“Ons advies is om volgordelijk actie te ondernemen op de volgende drie punten :

  1. Versterk de bestuurlijke aansturing. Onderzoek daarvoor of en zo ja welke bijdragen de volgende varianten aan het verbeteren van de bestuurskracht kunnen bijdragen:

– een optimalisering van de randvoorwaarden voor het functioneren van de ambtelijke organisatie;

– een ontvlechting van de ambtelijke organisatie;

– een herindeling.

  1. Schets aansluitend een perspectief voor regionale samenwerking. Los van de vraag wel/ geen herindeling zullen eenduidige keuzes moeten worden gemaakt voor de regionale samenwerking. Harmonisatie van beleid en regio is noodzakelijk voor het realiseren van een bestuurskrachtige gemeente. Het Rekenkamerrapport ‘Grip op samenwerking’

(2014) biedt handvatten om tot keuzes te komen over samenwerking in de regio.

  1. Realiseer goede randvoorwaarden voor de ambtelijke organisatie. Concreet betekent dit; ofwel bouwen aan het verbeteren van en investeren in het WODV-construct; ofwel het verbeteren na een herindeling.”

 Op de BMC adviezen is wel wat aan te merken

De aansturing van de organisatie is zeker een punt waar DLW zich altijd maar tevergeefs voor heeft ingezet. Het is belachelijk dat de 2 gemeentesecretarissen tevens leiding geven aan een organisatie met 380 werknemers zonder dat zij daartoe de benodigde kwalificaties bezitten.

Een echte manager

Zet een echte manager aan het hoofd van de organisatie en zet een beleidscoördinator neer bij de griffies. Zorg voor een duidelijke taakverdeling. Stel ambities bij en organiseer Wassenaar als een beheersgemeente. Als er met Voorschoten samengewerkt blijft worden (dat ligt voor een deel dus aan wat de Leidse regio over Voorschoten besluit) zullen beide gemeenten moeten bezien op welke vlakken zij beter kunnen samenwerken. Een indeling  van beide gemeente in de zelfde regio MRDH (Metropoolregio Rotterdam Den Haag) lijkt daarbij noodzakelijk.

Mogelijk groot probleem

Mocht de Leidse regio besluiten dat Voorschoten zich aan moet sluiten bij de Leidse gemeenten dan is ontvlechting van de ambtelijke organisatie onvermijdelijk. Dat houdt overigens in dat het voornemen van de coalitie om te investeren in een gemeenschappelijke huisvesting (omdat dat 1 miljoen zou schelen op jaarbasis) zeker uitgesteld dient te worden. Naast het feit dat samenvoeging veel geld kost (wat er niet is) gelooft DLW niets van de bewering dat én de bestuurskracht hierdoor zal verbeteren én er een besparing van 1,0 miljoen gerealiseerd kan worden. Maar juist dit voornemen is ook een heel groot probleem.

Coalitie stemde voor de Programmabegroting 2017-2020

In de raadsvergadering van 9 november 2016 werd de Programmabegroting 2017-2020 van de gemeente Wassenaar aangenomen. De coalitiepartijen stemden voor deze begroting excl de fractie van de PvdA. Deze laatste fractie was afwezig.

Hier een deel van de notulen uit die vergadering;

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Paulides. Nog anderen? Dat is niet het geval. Dan is aan de orde stemming over de Programmabegroting 2017-2020 zoals deze tot stand is gekomen vorige week en vanavond. Wie is voorstander van deze begroting? Dat zijn de fracties van GroenLinks. CDA, D66 en Passie voor Wassenaar. Daarmee is de begroting aanvaard. 

Opdracht voor gemeenschappelijke huisvesting zonder echt raadsbesluit

Daarmee gaf de coalitie aan de ambtelijke organisatie de opdracht een gemeenschappelijke huisvesting te zoeken. Daar gaat de organisatie vrolijk mee door. De vergaderlocaties in Wassenaar en Voorschoten blijven ook nog eens gehandhaafd. Extra ipv minder kosten.

Binnenkort wil de werkorganisatie wel een langdurig huurcontact tekenen zodat de raden geen enkele keuze meer hebben. Of herindelen met Voorschoten of doorgaan op de bestaande voet met de ambtelijke organisaties. Alle andere opties (samenwerken met andere gemeenten, herindeling met andere gemeenten dan Voorschoten of ontvlechten) zal miljoenen gaan kosten al is het maar om van het langjarige contract af te komen om dan van het in de bodemloze put gesmeten geld nog maar niet eens te spreken. Overigens gaf burgemeester Bouvy van Voorschoten in haar Nieuwjaarsspeech op 10 januari 2017 aan dat Voorschoten nu maar eens moest besluiten tot voor een fusie met andere gemeenteN.

Gemeentelijke herindeling levert geen cent op. Er zijn alleen maar nadelen.

Minister Plasterk dacht bij zijn aantreden een miljard te kunnen bezuinigen door schaalvergroting. “Totaal niet te bewijzen”, zegt Geertsema (36), die op 5 januari 2017 Groningen promoveert op het proefschrift The economic effects of municipal amalgamation and intermunicipal cooperation”. Geertsema onderzocht de effecten van gemeentelijke herindelingen tussen 1997 en 2011.

“Je zou kunnen denken dat kleinere gemeenten schaalvoordelen hebben, terwijl grotere gemeenten de nadelen ondervinden. Maar dat blijkt ook niet het geval. Denk daarom goed na over herindeling en realiseer je dat je er financieel niets mee opschiet en dat opschaling ook geen doelmatigheidsvoordelen heeft.”

Herindeling heeft alleen negatieve invloeden

Gemeentelijke herindeling heeft geen enkele invloed op de overheidsfinanciën of de gemeentelijke efficiency. Gemeentelijke samenwerkingsverbanden werken zelfs ondoelmatigheid in de hand. “Na herindeling dalen de uitgaven niet en de voorzieningen worden ook niet beter”, zegt onderzoeker bij Pro Facto in Groningen en promovendus  Bieuwe Geertsema. De promovendus: “Herindeling levert geen geld op en de publieke voorzieningen worden er ook niet beter van”.

Samenwerking

Bieuwe  Geertsema laat in zijn proefschrift niet alleen zijn licht schijnen over gemeentelijk herindeling, maar ook over intergemeentelijke samenwerking. Net als bij gemeentelijke fusies zijn ook bij samenwerkingsverbanden negatieve financiële effecten aangetoond, aldus Geertsema. Volgens Geertsema werken ook samenwerkingsverbanden minder efficiënt door verminderde controle vanuit het lokaal bestuur.

Ambtelijke organisatie op grotere afstand

Promovendus Geertsema: “De ambtelijke organisatie komt op grotere afstand te staan van het lokaal bestuur en daarmee ontstaat een verminderde prikkel om efficiënt te werken. Het gaat daarbij niet alleen om ambtelijke samenwerking, maar om allerlei samenwerkingsvormen zoals afvalverwerking. Op de kerntaak van als afvalinzameling kan best schaalvoordeel worden behaald, maar dit wordt deels teniet gedaan door deze inefficiëntie.”’

Alarmbellen

Bieuwe Geertsema voerde zijn promotieonderzoek grotendeels uit in opdracht van het COELO, het Groningse Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden. COELO is regelmatig benaderd door partijen die zich verzetten tegen ophanden zijnde herindeling, zo ook door het burgercomité in Haren dat zich verzet tegen herindeling van Groningen met Ten Boer. Promovendus Geertsema “COELO kwam tot de conclusie dat fusie niet noodzakelijk was. De alarmbellen die zouden moeten rinkelen voordat je een gemeente tot een herindeling dwingt, rinkelden niet”.

DLW (Democratische Liberalen Wassenaar) is benieuwd of de andere partijen in Wassenaar de zelfstandigheid niet alleen met de mond blijven nastreven maar of zij bereid zijn actie te ondernemen om de bestuurskracht te verbeteren om op deze wijze aan een gedwongen herindeling te ontkomen. In ieder geval zal alle beschikbare en tot op heden achtergehouden informatie over de werkorganisatie (zoals de Medewerkers Tevredenheids Onderzoeken (MTO’s), het cultuuronderzoek van Bezemer, Kuiper & Schubad etc) “op tafel” moeten komen.