Teleurstelling rond coalitievorming, democratische legitimiteit ver te zoeken.

Na de val van het college van VVD, CDA en D66 eind 2012 heeft DLW bestuursverantwoordelijkheid genomen en DLW heeft vanaf dat moment succesvol deelgenomen aan het zakencollege. DLW heeft erg veel invloed weten te nemen op het coalitieprogramma 2013-2014. Veel problemen werden opgelost, de sfeer in de raad en de relatie van de raad met het college normaliseerde.

Na de gemeenteraadsverkiezingen 2014 nam de VVD als grootste partij het voortouw bij de informatieronde voor de mogelijke coalitievorming. Mr. Drs. Bruno Bruins (VVD) werd aangesteld als informateur. Helaas kwamen de gesprekken al voortijdig tot een einde doordat zowel D66 als CDA hun belangen vooropstelden boven de voortzetting van een zakelijk college. Een raadsbrede coalitie had wat dat betreft onze absolute voorkeur maar D66 en CDA “trokken de stekker” uit de onderhandelingen nog tijdens de informatiefase.

Hierop werd Mr. Drs. Liesbeth Spies (CDA) aangesteld als informateur. Zonder enig gesprek met DLW, VVD, WWW en HVW werd een coalitie gevormd van CDA, D66, PVW, GL en PVDA. Zogenaamd een brede coalitie die in goede harmonie en samenspraak met de andere (oppositie)partijen Wassenaar in het goede vaarwater wil brengen. Wat dat betreft is er sprake van een valse start voor deze meest linkse coalitie allertijden omdat men in de informatie fase niet eens het fatsoen had met alle partijen te spreken. Dat belooft nog wat….

Door de restzetel verdelingsmethodiek (zie hieronder nader toegelicht) heeft de coalitie 12 zetels tegen 9 zetels voor de oppositie, bestaande uit VVD, WWW, DLW en HVW. De stemverdeling was respectievelijk 6090 tegen 5344. Het aantal stemmen benodigd voor de toewijzing van een zetel was 544. Praktisch dus slechts een zetel verschil. De legitimiteit van deze coalitie is dus eigenlijk ver te zoeken. Op basis van de stemmen heeft de coalitie 11 zetels en de oppositie 10. Maar dat is nu eenmaal het gevolg van de rekenmethode voor de toewijzing van restzetels, het zij zo. DLW meent wel te kunnen stellen dat er dan ook geen sprake is van een brede coalitie. Jammer ook dat vanuit persoonlijke en partijpolitieke belangen er nu zelfs 4 wethouders zijn benoemd, geld is blijkbaar geen issue voor deze partijen.

Gemeenteraadsverkiezingen Wassenaar 2014

Einduitslag;
Aantal inwoners: 25680 (2014)
2014 2010
Kiesgerechtigden 19354 19544
Opkomst 11586 (59.9%) 11834 (60.6%)
Ongeldig 152 (1.3%) 66 (0.6%)

De opkomst in 2014 was in Wassenaar iets lager dan in 2010 maar in vergelijking met de opkomst in Nederland relatief hoog. In Wassenaar zijn er op basis van het aantal inwoners 21 raadszetels.

De kiesdeler (het aantal mensen dat gestemd heeft gedeeld door het aantal te verdelen zetels 11834/21) = 544 stemmen. Dit is het aantal stemmen dat nodig is voor een zetel.

Negen partijen (VVD, WWW, CDA,D66, PVDA, GL, DLW, PVW en HVW ) hebben een kieslijst ingeleverd waarop gestemd kon worden. De volgorde van de kandidaten is bepaald door de partij.

Onze partij (die reeds aanwezig was als partij in de raad in de periode 2010-2014 eed voor het eerst in 2014 met de verkiezingen mee. In de voorgaande periode was onze partijleider Ben Paulides met voorkeursstemmen in de VVD was gekomen maar hij werd door de VVD uit de de partij gezet en hij ging verder met een nieuwe partij DLW (Democratische Liberalen Wassenaar).

Op de valreep voor de verkiezingen kwamen er nog twee nieuwe partijen bij namelijk PVW en HVW beiden (in)direct afsplitsingen van de VVD.

Een partij die in dit geval 544, 1088,1632 of 2176 stemmen heeft behaald (en dan tellen alle stemmen die de leden van die partij hebben behaald) krijgt zetels toegewezen. De meerdere stemmen die behaald worden boven een 544 stemmen of een veelvoud daarvan krijgt te maken met een restzetelverdeling. In een gemeente met minder dan 25000 (19 raadszetels) gaat dat naar een partij met het grootste overschot, in een gemeente zoals Wassenaar met meer dan 25000 inwoners (dus 21 raadszetels) worden de restzetels met een lastige rekenmethode verdeelt waarbij partijen die al meerdere zetels hebben in het voordeel zijn. In Wassenaar moesten 6 restzetels worden verdeeld over 5 partijen. Dat was de reden waarom de burgemeester Jan Hoekema op de avond van de verkiezingen bekend maakte dat onder andere D66 2 zetels had, DLW 2, GL en PVW 1 en HVW geen. Uiteindelijk waren dat er 3 voor D66, 2 voor GL en 2 voor PVW en 1 voor zowel DLW als HVW.

Indien iemand de drempel van de voorkeursstemmen haalt (25% van de kiesdeler dus 544/4=136) dan gaat de toewijzing van de zetel naar het aantal stemmen. Iemand kan binnen een partij, een door de partij hoger persoon geplaatst, voorbij gaan indien hij de drempel haalt en vervolgens meer stemmen behaalt dan iemand die hoger op de lijst stond. Dat is in Wassenaar in 2014 ook een aantal malen gebeurd.

Uit onderstaand overzichtje is de verdeling coalitie/oppositie zichtbaar
Zetels
Partij Stemmen % 2014 % 2010 2014 2010 Restzetel J/N Stemoverschot
CDA…….2167 18,7 19,4 3+1 4 Ja, 535
D66 1384 11,9 8,3 2+1 2 Ja, 294
PVW 989 8,5 — 1+1 0 Ja, 445
GL 976 8,4 5,1 1+1 1 Ja, 432
PVDA 574 5,0 6,9 1 1 Nee, 30
—————————- ————
Totaal 6090 52,5 12

VVD 2301 19,9 36,5 4 8 Nee, 125
WWW 1523 13,1 23,3 2+1 5 Ja, 435
DLW* 873 7,5 — 1 — Nee, 331
HVW 647 5,6 — 1 — Nee, 103
————————— ————
Totaal 5344 46,1 9

Totaal 152 ongeldig (1,3%)